Program edukacji antynikotynowej
dla uczniów klas I-III

Nie pal przy mnie, proszę

Koordynatorzy szkolnego Programu:
Małgorzata Bańczyk, Joanna Mucha

WPROWADZENIE

Dziecko opuszczające przedszkole i rozpoczynające naukę w szkole podstawowej ma przed sobą bardzo ważny i trudny etap w życiu. Styl życia dziecka zmienia się. Do tej pory jego zajęcia miały przede wszystkim charakter zabawy, teraz główną formą aktywności staje się nauka. Wiąże się z tym wiele stresów wynikających z nowych, nieznanych dziecku sytuacji i obowiązków. Dziecko w tym wieku pozostaje wciąż pod dużym wpływem rodziców (opiekunów), ale będąc już uczniem staje się uczestnikiem życia w grupie szkolnych kolegów. Poznaje normy obowiązujące w grupie i zaczyna w niej pełnić określoną rolę. Dziecko spotyka się z uczniami starszymi, których zachowanie może wywoływać zdziwienie, często ciekawi, a nawet imponuje i wywołuje chęć naśladowania. Niestety, oprócz zachowań pozytywnych, dzieci obserwują także takie zachowania starszych kolegów, które są niewłaściwe, jak np. palenie papierosów. Uczniowie klas młodszych jeszcze nie sięgają po pierwszego papierosa, ale mogą utwierdzić się w przekonaniu, że palenie papierosów świadczy o dorosłości oraz pozwala na przynależność do grupy starszych kolegów. Wzmacnia się więc wyraźnie pierwsza faza uzależnienia - przygotowania. Według danych szacunkowych, co roku około 4 mln polskich dzieci narażonych jest na mimowolne wdychanie dymu tytoniowego1, czyli na palenie bierne. Bierne palenie ułatwia wprowadzenie dziecka w życie, w którym palenie papierosów jest normą. Istnieje więc duże zapotrzebowanie na program edukacji antytytoniowej dla dzieci należących właśnie do tej grupy wiekowej.

ZAŁOŻENIA OGÓLNE PROGRAMU

Program przeznaczony jest dla uczniów klas I-III szkoły podstawowej.
Program stanowi drugie ogniwo w cyklu programów profilaktyki antytytoniowej adresowanych do dzieci i młodzieży, a inicjowanych przez Państwową Inspekcję Sanitarną we współpracy z resortem edukacji i realizowanych w szerokim partnerstwie lokalnym. Podstawowe zajęcia programowe umożliwią przeprowadzenie pięciu zajęć warsztatowych w ciągu roku szkolnego, w tym dwóch dwugodzinnych i trzech jednogodzinnych. Program proponuje realizację zajęć metodami aktywizującymi dostosowanymi do wieku dzieci. W programie zawarte zostały uporządkowane treści dotyczące zdrowia (dostosowane do poziomu percepcji dzieci). Program ma charakter profilaktyczny, ale przede wszystkim ma na celu wykształcenie u dzieci świadomej umiejętności radzenia sobie w sytuacjach, w których inne osoby palą przy nich papierosy.

CEL GŁÓWNY PROGRAMU
• Zmniejszenie narażenia dzieci na bierne palenie tytoniu.
  CELE SZCZEGÓŁOWE PROGRAMU
  1. Zwiększenie wiedzy w zakresie odpowiedzialności za własne zdrowie.
  2. Kształtowanie umiejętności dbania o zdrowie własne i swoich bliskich.
  3. Kształtowanie postaw asertywnych.
  ADRESACI PROGRAMU
  • Uczniowie klas I – III szkół podstawowych.
  REALIZATORZY PROGRAMU
  • Nauczyciele
  • Inni przedstawiciele środowiska szkolnego, np. pielęgniarki szkolne
  CZAS TRWANIA PROGRAMU
  • Lata 2010 – 2013
  ORGANIZATORZY PROGRAMU
  • Główny Inspektorat Sanitarny
  • Państwowa Inspekcja Sanitarna – WSSE i PSSE
  KOORDYNATORZY PROGRAMU
  • Poziom krajowy – GIS
  • Poziom wojewódzki – WSSE
  • Poziom lokalny – PSSE
  • Poziom szkolny – wytypowani koordynatorzy w szkołach
  PARTNERZY PROGRAMU
  • Ministerstwo Edukacji Narodowej
  • Stowarzyszenie na Rzecz Dzieciństwa Wolnego od Tytoniu
  • Inni – na poziomie wojewódzkim, powiatowym i lokalnym
  METODYKA REALIZACJI PROGRAMU
  • Przedstawienie oferty programowej dyrektorom szkół podstawowych w kraju.
  • Przeszkolenie i przygotowanie koordynatorów Programu.
  REALIZACJA PROGRAMU W SZKOŁACH
  • Poinformowanie pracowników szkoły o sposobie realizacji programu w placówce.
  • Poinformowanie rodziców dzieci o realizacji programu w szkole.
  • współdziałanie z rodzicami.
  • Przeprowadzenie zajęć warsztatowych z uczniami wg zaproponowanych scenariuszy zajęć:
    • Zajęcia 1. Co to jest zdrowie?
    • Zajęcia 2. Od czego zależy nasze zdrowie?
    • Zajęcia 3. Co i dlaczego szkodzi zdrowiu?
    • Zajęcia 4. Co robić, gdy moje zdrowie jest zagrożone?
    • Zajęcia 5. Nie pal przy mnie, proszę.
  Wykonawcy:
  • szkolni koordynatorzy programu, nauczyciele klas I-III, pielęgniarki, pedagog, specjaliści zaproszeni z zewnątrz.